اهل سنت خراسان شهرستان خواف مولوی رحیمی

مهتاب نوروزی در روستای قاسم آباد بمپور شهرستان ایرانشهر کار و زندگی می کرد

مهتاب نوروزی، مشهورترین سوزن‌دوز بلوچستان ایران در سن ۷۸ سالگی در گذشت.

خانم نوروزی در روستای قاسم آباد در هفت کیلومتری بمپور زندگی می کرد که یکی از معدود مناطق ایران است که پس از ورود سوزن‌دوزی‌های افغانی و پاکستانی به بازار، هنوز تولید سوزن‌دوزی در آن ادامه دارد.

تعدادی از آثار مهتاب نوروزی در نمایشگاه سعدآباد تهران نگهداری می شود که از جمله می توان به لباس های درباری اشاره کرد که او به همراه دیگر سوزن دوزان بلوچ به سفارش فرح دیبا، ملکه سابق ایران در دهه پنجاه خورشیدی دوخته است.

خانم نوروزی از پانزده سالگی و در مجموع به مدت ۶۳ سال سوزن‌دوزی می کرد.

اداره میراث فرهنگی استان سیستان و بلوچستان از پنج سال پیش برای او ۱۶ سال سابقه کار در نظر گرفته بود و بر اساس آن به او حقوق بازنشستگی می پرداخت.

یک کارشناس میراث فرهنگی استان سیستان و بلوچستان به بی بی سی فارسی گفت: "پس از تقدیری که فرهنگستان هنر از مهتاب نوروزی و سیزده هنرمند دیگر تحت عنوان 'گنجینه های از یاد رفته هنر ایرانی' در سال ۸۶ انجام داد به سال ها دوندگی او در ادارات مختلف استان برای دریافت حقوق بازنشستگی و بیمه شدن پایان داده شد."

به گفته این کارشناس، میرحسین موسوی، رئیس وقت فرهنگستان هنر در نامه ای به اسفندیار رحیم مشائی، رئیس وقت سازمان میراث فرهنگی و گردشگری، خواهان پرداخت مقرری ماهیانه بازنشستگی و بیمه برای خانم نوروزی شده بود.

این مقرری در پنج سال آخر عمر خانم نوروزی که به دلیل کهولت سن و کم بینائی دیگر قادر به سوزن دوزی نبود از طرف اداره تامین اجتماعی استان پرداخت شد.

گزارش خبر گزاری میراث فرهنگی

کد خبر :     ۹۹۴۹۴     زمان مخابره:     ۱۰ : ۶ -- ۱۳۹۱/۴/۲۴   
برجسته ترین سوزن دوز ایران در فقر از دنیا رفت
مهتاب نوروزی درگذشت

مهتاب نوروزی، مشهورترین سوزن‌دوز بلوچ، شب گذشته در غفلت و بی‌خبری متولیان فرهنگی و در تنهایی و تنگدستی در گذشت.

خبرگزاری میراث فرهنگی- گروه فرهنگ و هنر- اگر به کاخ نیاوران رفته باشی، لباس آبی و سپید سوزن دوزی شده ای را دیده ای که یک روز از آن فرح پهلوی بوده؛ این لباس را زنی، سوزن‌دوزی کرد که همه عمر در نهایت فقر و بدبختی زندگی کرد و صبح امروز، 24 تیرماه در بی خبری متولیان فرهنگی به خاک سپرده شد.
 
مهتاب در روستای قاسم‌آباد، در هفت کیلومتری بمپور شهرستان ایران شهر بلوچستان زندگی  و هزینه‌های زندگی‌اش را کمیته امداد پرداخت می‌کرد؛ اتاق کوچکی که در آن به‌سر می‌برد از هرگونه وسیله خنک‌کننده‌ای بی‌بهره بود و گرمای طاقت‌فرسای سیستان و بلوچستان، آزارش می‌داد. 
 
مهتاب نوروزی، مشهورترین سوزن‌دوز بلوچ بود که فقر و بی‌کسی را سوزن‌دوزی می‌کرد؛ نماینده مردم بمپور و ایرانشهر در مجلس، وعده و وعید داده بود تا تسهیلاتی برای مهتاب در نظر گرفته شود اما هیچ بهبودی در وضع زندگی او حاصل نشد؛ نه بیمه داشت و  و نه حقوقی ثابت.
 
مهتاب زنی سیه‌چرده بود با بیش از 70 سال سن؛  مدت‌ها بود که نمی‌توانست سوزن‌دوزی کند؛ شاید به این خاطر بود که در خانه 30 متری اش به زحمت یک لامپ 40 وات روشن بود؛ نه کولری بود و نه یخچالی تا آب خنکی بنوشی اما مهتاب، مهربان و سخاوتمند بود؛ سفره‌ای رنگین می‌گشود و تو را به تماشای رنگ و طرح دعوت می‌کرد؛ رنگ‌ها و نقش‌هایی که بر تن بی‌جان پارچه نقش بسته بود با تو از هنر و سلیقه و بخشندگی زن سوزن‌دوز بلوچ می‌گفت.
 
زینب برادرزاده مهتاب است و هنر سوزن‌دوزی را از او فراگرفته؛ سازمان میراث فرهنگی ساعتی هزار تومان در اختیار او می گذارد تا این هنر را به زنان بلوچ آموزش دهد؛ اما آن‌گونه که رحیم صلاح زهی می گوید: هدفمندی یارانه‌ها موجب شده زنانی که به خاطر کسب درآمد بسیار ناچیز، سوزن‌دوزی می‌کردند حالا تن به این کار ندهند و تنها با دریافت یارانه، روزگار بگذرانند. از سوی دیگر ورود سوزن‌دوزی‌های وارداتی از افغانستان و پاکستان هم به دلیل ارزان‌تر بودن به سوزن‌دوزی اصیل بلوچ، ضربه زده است. بگذریم از این‌که دستگاه‌های کامپیوتری هم، طرح‌ها و نقش‌های مورد نظر را بر پارچه کپی می‌کنند و به قیمت بسیار ارزان می‌فروشند.
 
مهتاب نوروزی صبح امروز، 24 تیرماه در فقر و تنهایی درگذشت؛ او دیگر تنگدستی را سوزن‌دوزی نمی‌کند؛ دیگر گرمای سیستان و بلوچستان و اتاق کوچکی که هیچ وسیله خنک کننده‌ای ندارد و هر لحظه ممکن است سقفش فروبریزد، او را آزار نمی دهد؛ اما مهتاب همنچنان نگران سوزن‌دوزی بلوچ نیست که فراموش می‌شود و به گوشه قبای کسی هم برنمی خورد.

شهر بمپور